Herold (zwiastun) to postać, siła albo zdarzenie, które obwieszcza wezwanie do przygody i wprawia opowieść w ruch — przynosi zmianę, jaka wytrąca bohatera ze zwykłego świata i zmusza go do decyzji. To archetyp z monomitu Campbella i schematu Voglera. Heroldem bywa osoba (posłaniec, obcy przybysz), rzecz (list, telefon) albo wypadek; czasem rolę zwiastuna pełni złoczyńca albo mentor. Pułapka jest podwójna. Pierwsza: herold, który nie wytrąca — obwieszczone zdarzenie jest za małe albo łatwe do zignorowania, więc nie wypycha bohatera ze zwykłego świata; nie ma żadnego przed i po, a opowieść się nie zapala. Druga: herold jako czysty wytrych fabularny — używasz zwiastuna tylko do wyłożenia ekspozycji (gadający telegram), bez ładunku postaci i tematu; albo samo wezwanie wydaje się przypadkowe, a nie zakorzenione w potrzebie bohatera.
Wizualną intuicję daje Zwiastowanie Fra Angelica (lata 20. XV w.) — anioł Gabriel staje przed Marią i obwieszcza wieść, która odmienia wszystko i czeka na jej zgodę. Tym jest herold: posłaniec, który przynosi wezwanie zmieniające świat bohatera. Po takim obwieszczeniu nie ma już powrotu do tego, co było. To jest sedno: zwiastun ma naprawdę wytrącić bohatera z równowagi i zmusić do wyboru, a nie tylko zakomunikować fakt.
Kanon. Dobry herold to realne wytrącenie, które wymusza decyzję: obwieszczenie zmienia świat bohatera na tyle, że odwrót przestaje być opcją. Działa najmocniej, gdy jest naładowane — trafia w ranę albo niezaspokojoną potrzebę bohatera — i gdy ma ciało: charakter albo ciężar, nie suchy komunikat. Zwiastunem może być osoba, przedmiot albo zdarzenie; ważne, żeby wezwanie wybrzmiało. Polski kanon: w polskiej dramaturgii heroldem bywa przybysz z zewnątrz albo wezwanie, które wdziera się w zamknięty świat i wytrąca bohatera ze status quo.
Pięć reguł. Pierwsza: wprowadź herolda w punkcie zwrotu. Czy to osoba, list, czy wypadek — postaw go tam, gdzie pęka zwykły świat (zobacz osobny artykuł o „wprowadzaniu postaci”). Druga: nie myl go z mentorem. Herold obwieszcza wezwanie; mentor przygotowuje bohatera do odpowiedzi — jeden wytrąca, drugi wyposaża (zobacz osobny artykuł o „mentorze”). Trzecia: wymierz wezwanie w ranę. Zwiastun trafia najmocniej, gdy wieść dotyka rany bohatera — wtedy wezwanie staje się osobiste (zobacz osobny artykuł o „ranie bohatera”). Czwarta: traktuj go jako funkcję, nie zawsze osobę. Herold to rola w układzie postaci — telefon albo ciało na podłodze potrafią zwiastować (zobacz osobny artykuł o „systemie postaci”). Piąta: niech wezwanie uruchomi pragnienie. Herold zwykle zapala świadome pragnienie bohatera; głębsza potrzeba odsłoni się później (zobacz osobny artykuł o „pragnieniu a potrzebie”).
Pytanie warsztatowe: wróć do Gabriela u Fra Angelica, którego wieść odmienia wszystko — co albo kto przynosi wezwanie twojemu bohaterowi? Sprawdź, czy to obwieszczenie naprawdę odcina powrót do zwykłego świata — i czy trafia w jego ranę.